Juran’ın öğretileri ve kalite yönetimi üzerine

Dr. Joseph M.Juran, William E. Deming gibi,   günümüzün meşhur ISO 9001:2008 kalite yönetim sistemi standardı üzerinde çok etkili olan isimlerden birisidir. Bu yazıda, Juran’ın öğretilerinin bir özetini vermeye çalışacağım.  

ISO 9001:2008, Juran’ın 1950 lerde ve daha sonraki yıllarda yayınlamış olduğu kitaplarında belirtmiş olduğu pek çok hususu içerir. Juran’ın 1950 lerde ilk baskısı yapılan Kalite Kontrol El Kitabı (Quality Control Handbook, daha sonra Kalite El kitabı -Quality Handbook) tüm kalite yöneticilerinin başucu kitabı olması gereken bir kitaptır. Ne yazık ki bu kitap dilimize çevrilmemiştir. İngilizce bilen pek çok kalite kontrol veya kalite güvence müdürü de bu kitabın varlığından haberdar değildir. ISO 9001:2008’i öğrenmek, anlamak isteyenlerin ilk yapacağı Juran’ı okumak ve öğrenmektir  (elbette Deming, Feigenbaum ve diğerleri ile birlikte).

Juran’ın Kalite Kontrol El Kitabı ve Feigenbaum’un Toplam Kalite Kontrol adlı kitabını okumayan ve anlamak için uğraşmayan bir kalite yöneticisi, bana göre kabul edilebilir değildir! Aslını isterseniz, bir yöneticinin Juran’ın Kalite El Kitabını başucu kitabı yapmasını beklerim ben.

Meraklıları için gene ISO 9001:2008 standardını açmalarını ve aşağıda yazılanlarla karşılaştırmalı okumalarını önereceğim.

Juran firmaların kaliteye ilişkin görevlerini iki seviyede ele almaktadir:

1. Firmanın görevi müşterileri icin kullanıma uygunluğu sağlamaktır.

2. Firma bölümlerinin görevi kullanıma uygunluğu sağlamak icin hazırlanan standardlara uygun olarak calışmaktır.

Endüstri devrimini takiben başlayan belirli konularda uzmanlaşma akımı giderek firmalarda uzman bölümlerin/departmanların ortaya çıkması  ile sonuçlanmıştır.  Bu uzman bölümler (dizayn, üretim, satış, kalite kontrol…vb.) yeni ürün veya servisin piyasaya sürülmesinde veya degiştirilmesinde gerekli olan fonksiyonları gerçekleştirirler. Degişik bölümlere ait olmakla beraber bu fonksiyonlar, hemen hemen  degişmez olaylar zinciri ile birbirlerini izlerler (süreçler…). Firma departmanlarının  kullanıma uygunluğu (kalite) sağlamak amacı ile zaman içinde ve birbirlerini izleyerek gercekleştirdikleri fonksiyonlarını, Juran, kalite spirali adlı bir şemada göstermiştir. Bu şemayı meraklıları nette araştırarak bulabilirler (quality spiral)

Juran üst yonetimin  kalite konusunda aktif, canlı bir liderlik gostermesi gerektiğini söyler. Üst yönetim kalite politikasının, hedeflerinin, organizasyonunun, ölçüm yöntemlerinin, eğitim programlarının oluşturulmasinda bizzat rol almalı ve varlığını açıkça hissettirmelidir.

 Juran’a göre kalite Yonetimi üç  evrelidir. Buna kalite üçlemesi (quality trilogy) adını vermiştir Juran.

1. Kalite kontrol faaliyetleri

Bu evre kalite performansının ölçümü, standardla karşılaştırılması ve farklılılar  üzerinde çalışılmasını içerir. Bu evredeki problemler ani problemlerdir ve çözümleri icin IPK ağırlıklı olarak kullanılmalıdır. (Deming’in özel problemler adını verdiği problemler)

 2. Kalite iyileştirme çalışmaları

Bu evredeki problemler kronik (alışılagelmiş, kabul edilmiş, süregelen) problemlerdir. Kronik problemler ancak yönetim tarafindan çözülebilirler. Kronik problemlerin çözümü   kalite seviyesinde sıçramalar sağlar. (Deming’in sistem kaynaklı problemleri….) Bu problemlerin özümü  icin Juran kalite geliştirme gruplarını önerir. Her bir problem proje bazında bir grup tarafindan ele alınarak çözüme kavuşturulmalıdır. Bu tür grup projeleri üretim, mühendislik, pazarlama, yansanayi, egitim vb… konular kapsar.

Yönetim de  kalite geliştirme gruplarını desteklemek ve kararlılığını göstermek için  çalışmalarda yer almalıdır.

 Bu evrenin özellikleri şöyle özetlenebilir:

  • Proje konusunun seciminde esas olarak kalite maliyetleri ve iyilestirmenin olası kazançları alınmalıdır.
  • Süregelen, kroniklesmis, benimsenmiş problemlerin çözümü (fire oranları, yansanayinin durumu …vb) yönetimin alışılagelmiş davranışlarından, bakış açısından, bilgi akışından  vazgeçmesini gerektirir.

3. Kalite planlama ve yıllık kalite programları

Bu çalışmalar üst yönetimin kaliteye katkısı için bir araç olarak kullanılmalıdır.

  • Kalite programı diger yıllık programlara benzer biçimde hazırlanmalı  ve onlarla parallellik taşımalıdır.
  • Kalite yonetim sistemi her sene gözden geçirilir.
  • Planlamada kısa ve uzun dönem hedefler öncelikleri ile belirlenmeli  ve sonucları degerlendirilirmelidir.
  • Planlar firmanın diğer planları ile uyumlu olacak şekilde hazırlanmalıdır.

Kalite planlama için Juran bir yol haritası önerir (quality planning road map)

  • Müşterilerinizi tanımlayın
  • Müşterilerinizin gereksinimlerini tanımlayın
  • Müşterilerin gereksinimlerini işletmenizin diline çevirin 
  • Gereksinimlerini karşılayacak bir ürün geliştirin
  • Ürün özelliklerini müşteri için olduğu kadar, firmanız için de optimize
  • Ürünün üretilmesini sağlayacak bir  süreç geliştirin.
  • Prosesi optimize edin.
  • Sürecin ürünü normal çalışma koşullarında üretebileceğini kanıtlayın
  • Süreci Üretim’e aktarın
Reklamlar

About Selçuk Aytimur

Yolun yarısını geçeli çok olmakla birlikte, bana hiç öyle gelmiyor daha
Bu yazı Yönetim içinde yayınlandı ve , , , , , , , , , , , , , , , , , , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s