Orkestra şeflerine dair…2. kısım

Sayın ve sevgili Ruşen Güneş’in aşağıya aldığım yazısı bana   lider – yönetici kavramlarını çağrıştırdı. Bu konuda yazacağım çok şeyler olabilir;  ama önemli olan o değil usta bir müzisyenin bu konudaki düşünceleri.

Yazı aşağıda

“Orkestra Şefi dediğin bir ”YAPICI ”olmalıdır. Kendinin verdiği, yarattığı kendine has sesi olan bir orkestra ve olduğu kente etki yapan insan; orada bir sure kalacağı için.  YAPICI eski İtalyan yaylı saz yapıcıları gibi: Stradivarius,  Amati,  Guarneri vs.,ve o ses çıktığı zaman iste bu adamın sesi denilebilen.

Belki  bizde yok ama her büyük orkestra şefinin kendi bir sesi vardır. Bunun  en iyi örneği benim bildiğim Simon Rattle’dır.  Birmingham’ a gittiğinde ilk yapmak istediği orkestra çalgıcılarının  mali olarak iyi bir şekilde ayarlanması ve kentin adam gibi bir konser salonuna sahip olması idi. Onunla konuştu bununla itişti ve o harika konser salonun yaptırdı.  Şimdi geldi sıraya bu orkestra ile daha neler katabilirim bu kente konusu. Eğitim,  oda müziği,  çalgıcıların oraya buraya gidip çalıp  insanlara yaklaşması gibi.

Sonra Berlin’e gitti ayni şeyleri orada da yaptı, imzasını attı SR diye. Şimdi Londra’da, iyi bir konser salonu olmayan müzikte meşhur Avrupa başkentinde;  aynı şeyi burada yapmaya çalışıyor. Adamlar bulundu paralı, yer bulundu alan olarak  ve sadece inşa etmeye kaldı.

Orkestra şefi söylenenler gibi gelsin elini kolunu sallasın, alkışlar, eleştiriler çıksın, bravo vs değil. Soru “Bizim için ne yaptın?” . Bir gecelik eğlence değil bu ya! O yüzden orkestra şefi dediğin adamın kütle ile ilişkisi olmalı. Yoksa elini salla her müzisyen bunu yapabilir.  Eğer Orkestra Şefi isen çok daha fazla şeyler yapman gerekir.  AKM yıkılacak yıkılacak diye haberler vererek gitti, birden değil. Hangi Orkestra Şefi ülkede bir çaba gösterdi durdurmaya? Orkestra Şefinin cok yapacağı is var bir kentte, sanki bir KÜLTÜR VALİSİ gibi. Beni deli etmeyin ya! ORKESTRA ŞEFİ  dendi mi büyük laf.  Büyük  daha çok büyük şeyler yapmak gerek özellikle Türkiye gibi bir ülkede”

 

 

Reklamlar
Müzik, Yönetim içinde yayınlandı | , , , , , , , , , , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

Orkestra şeflerine dair…

Yıllardır klasik müzik dinlerim. Sevdiğim orkestralar, şefler vardır; sevmediğim sefler ve yorumları da var bana ters gelen. Şef önemlidir orkestra için.  Orkestra şefi olabilmek için yıllar süren eğitim gerekli bunu biliyoruz da anlaşılan bu da yeterli değil, hem de hiç değil.

Benim bu konuda kendi düşüncelerim var ama bilgi sahibi olmadan sahip olunan fikirin beş kuruşluk değeri olmayacağından bu düşüncelerimi kendime saklıyorum. Nihayetinde ben sadece iyi bir dinleyiciyim o kadar!

Ruşen Güneş bu konuda der ki:

“Yıllar önce bir Türk arkadaş o zamanın önemli şeflerinden birinden ders almak istemişti. O şef de benim o zaman çaldığım orkestranın müzik direktörü idi.

Dedim “böyle, böyle sizden ders almak ister” Baktı bana:

“Şefliğin dersi olmaz”  dedi.  “Ama konuşmak isterse soru-cevap konuşabiliriz”

Şimdi gördüğüm şefler bir şeyin taklidini yapıyorlar hem burada hem orada. Kişilik hiç içine girmiyor; sanat kişilik istiyor.  Simon Rattle’ın ilk konserini hatırlıyorum. O zaman nasılsa şimdi de öyle,  kişiliği değişmedi. Müziğin üstüne gidiyor çalanın değil. Tennsted dirsekleriyle bir şeyler yapıyordu ama muazzam bir otorite, kişilik ve stil vardı. Solti de öyle…

Bu işin dersi olmaz. Kendi kendinin stilini yaratacaksın. Bu sahne üstü her çalıcı için de önemli. Ne var ki çalıcı ses çıkarıyor, şefte ses yok, sesi meydana getiriyor veya çalışıyor getirmeye. Operaya git,  herkesin rolü var. Rolün adı var. Hem söyleyeceksin,  hem oynayacaksın; o da bambaşka.  Onlara kişiliği eser vermiş. Şefliğin diploması olmaz, ne derseniz deyin. Diploması olduğu için de şef olarak kabul edilemez.

Hayatım orkestrada değil orkestralarda geçti. Hayatin her çizgisinde gördüğün gibi kişilik karşına çıktığında filmde olsun politikada olsun her yerde hemen farkına varılıyor. O yüzden diploma değil kişilik en öne gelen orkestra önünde olduğun zaman. Orkestracı insan sarrafı olduğu için bunun hemen farkına varır, hemen bakar bakmaz,  poz mu yapıyorsun yoksa gerçek misin?  Bu konuda diploma en büyük palavra.”

Müzik içinde yayınlandı | , , , , , , , , , , , , , , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

Mi bemol arayan adam

Sevgili Ruşen Güneş’den naklediyorum:

 

“Bizim mahalledeki Marks and Spencer süper market dükkandaki malların yerini devamlı değiştirir -satış politikası- herkes her yeri dolansın ve yeni gördüklerine de ilgi göstersinler diye.

Bana verilen direktiflere göre almak istediğim şeyin nerede olduğunu bildiğimi sanarak gittiğim yönde bambaşka şeyler vardı. Bir oraya bir buraya derken dikkati çekmiş olmalıyım ki orada çalışanlardan biri

”Ne aradınız?” diye sordu.  Ben de pat diye ”mi bemol” dedim.

Kız ”Nasıl bi şey ” diye soruyor,  ben ”Çok güzel bi şey” derken ”Kusura bakmayın ben burada biraz yeniyim yöneticiye bir sorayım” dedi ve gitti.

Biraz sonra çok daha güzel bir bayanla beraber geldi, yönetici olmalı. Yönetici:

”Yardım edebilir miyim?”diye sordu

“Tabii lütfen”  dedim.  ”Mi bemol arıyorum”.

”Nasıl bir şey o? ” diye sorunca cevap verdim:

“Çok güzel bir şey”  O da:

”Ne yapılır mi bemolle? ” demez mi?

“Çok şey” dedim, “Hele usta ellerde”

Kadın bir yere telefon etti ve ”Ofise sordum öteki branşlara sorup bana geri dönecekler” dedi, “Biraz bekleyin haber vereceğim” diye ekledi.

Dolaşmaya daldım, çok büyük bir yer. On dakika sonra bir anons ”Lütfen mi bemolü arayan müşteri başvuruya gelsin!” Gittim, bu kez bir erkek memur:

“Mi bemol diye bir satış maddesi bulamıyoruz biraz tarif edebilir misiniz?”

“Mi bemolle çok şey yapılabilinir sonu yok” dedim. Adam düşünceler içinde:

”Çin yapısı mı?” dedi. Dedim “Hayır el yapısı”

“Ama hangi ülke üretiyor”

“Her ülke dünyadaki her ülke”

“Ne işe yarıyor?” dedi. Sonra “Kusura bakmayın bu istediğinizi ben ne duydum ne de gördüm” diye ekleyince kendi kendime ”Aramanın sonu yok ama bulmanın galiba var” diyerek evin yolunu tuttum. Kendimi çok iyi hissediyorum ya; saçmalamanın sonu daha geç geliyor bu fiziksel mükemmellikte. Eve girdim ve saldırdım viyolaya;  hep mi bemol çalıyorum. Sokak kapısını açtım belki bizim adam geçer diye aynı Nasrettin Hocanın yaptığı gibi. Hani komsusu şikayet edince hep aynı notayı çalıyorsun diye Nasrettin ”Ötekiler hep ararlar bulmaya çalışırlar ama ben buldum” demiş.  Kıssadan hisse derler eskiler, onun gibi.”

Müzik içinde yayınlandı | , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

Bir Mi Bemol Vakası

Sayın Ruşen Güneş’in izni ile yaşamında kesitler de içeren bazı yazılarını “bir violacının notları” başlığı altında yazıyorum arada bir. Bu yazı yedinci olacak. Viola ustamız İngiltere’de çaldı yıllardır ve halen orada yaşıyor.  Yazdığından anlaşılan o ki orada da tuhaf insanlar var.

Bizim sokakta bir adam “15 numara nerede?” diye bana soruyor.  15 bizim evin numarası.

“Kimi aramıştınız?” dedim.

“Kimseyi aramıyorum sadece kim oturur bilmek istedim”.

“Ben” deyince “Demek o yaylı sazı çalan siz olabilirsiniz” dedi.

“Evet benim” dedim. Ara sıra evin önünden geçiyormuş ve ben Weber Andante ve Rondo’yu çalarken duyuyormuş.

“Andante’de caldiginiz 2.ci nota mi bemol her geçişimde biraz ‘pes’  oluyor” dedi. Onu söylemek için beni arıyormuş. Ha ha ha!

“Nasıldı?”dedim.

“Fena degil” dedi ve çekti gitti.

Şimdi bütün emelim adam gibi bir mi bemol bulabilmek. Akşamımın içine etmeye çalıştı ama bir violacı için bir mi bemol nedir ki ya?.

 

Müzik içinde yayınlandı | , , , , , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

ISO 45001 2018 Başarı Faktörleri

OHSAS 18001 2007  iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemi standardının  uzun süredir beklenen son hali ISO tarafından Mart ayı içinde nihayet yayınlandı. ISO 45001 2018, daha önce yayınlanan ISO 9001 2015 ve ISO 14001 2015 gibi, yüksek seviye yapı (Annex SL HLS) gerekliliklerine uygun olarak yeniden yapılandırıldı. Bu nedenle yeni standard hem de güncel gelişmelerden kaynaklanan yenilikler hem de yüksek seviye yapıdan gelen yenilikler nedeniyle OHSAS 18001 2007’ye göre önemli bazı farklılıklar içermekte.

Standardın Türkçesi henüz yayınlanmamış olduğundan ilgilenenlere yararlı olacağını düşünerek bu kez  ISO 45001 2018’in giriş kısmında işaret edilen ve iş sağlığı güvenliği yönetim sisteminin uygulanması, sürdürülmesi, etkinliği ve amaçlanan çıktılarına erişme yeteneği üzerinde  etkili olan bazı başarı faktörlerini  ele aldım.

Bir ISG yönetim sisteminin uygulanması bir kuruluş için stratejik ve operasyonel bir karar olup sistemin başarısı liderlik, kararlılık ve kuruluşun bütün seviyelerinden ve fonksiyonlarından/faaliyetlerinden katılımın sağlanmasına bağlıdır.

Aşağıdaki başarı faktörleri, dikkat edilirse, aslında tüm yönetim sistemlerinin etkinliği ve başarılı olarak uygulanması için de gerekli olup ISO 9001 2015 ve ISO 14001 2015 de değişik şekilde ifade edilmiştir. Nedense ISO 45001 2018 hazırlayan teknik komite  bu başarı faktörlerini toplu olarak standardın başında tanımlamış, iyi de etmiş.

İSG yönetim sistemi için kritik başarı faktörleri: 

a) Üst yönetimin liderliği, kararlılığı, sorumlukları ve hesap vermesi

b) Üst yönetimin kuruluş içinde iş sağlığı ve güvenliği yönetim sisteminin amaçlanan çıktılarını destekleyecek bir kültüre liderlik ederek geliştirmesi ve yaygınlaştırması.

c) Yasal ve diğer yükümlülüklerin gerektirdiklerini de dikkate alarak, ISG yönetim sistemine ilişkin etkin bir iletişim sistemi

d) Çalışanlara, ve bulunan sahalarda çalışan temsilcilerine danışılması ve katılımlarının sağlanması

e) Sistemin sürdürülmesi için gerekli kaynakların ayrılması

f) Kuruluşun stratejik hedefleri ve yönüyle uyumlu iş sağlığı ve güvenliği politikalarının varlığı

g) Tehlikelerin tanımlanması, İSG risklerinin kontrol altında tutulması ve ISG fırsatlarının avantaja çevrilebilmesi için etkin süreçler

h) İş sağlığı ve güvenliği performansının iyileştirilmesi için ISG yönetim sisteminin performansının sürekli izlenmesi ve değerlendirilmesi

i) İSG yönetim sisteminin kuruluşun iş süreçleriyle bütünleşik duruma getirilmesi

j) Kuruluşun tehlikelerini, İSG risklerini ve İSG fırsatlarını dikkate alan ve İSG politikaları ile uyumlu olan İSG hedefleri

k) Yasal gerekliliklerin ve diğer yükümlülüklerin yerine getirilmesi

Yönetim içinde yayınlandı | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ile etiketlendi | 2 Yorum

2000 den 2015’e

Kuruluş (kalite) hedefleri ile süreçlerin performansını izleyip ölçmek için kullanılan kilit performans göstergeleri aynı şeyler değildir diye söyleye söyleye dilimde tüy bitti!

Yönetim içinde yayınlandı | , , , , , , , , ile etiketlendi | 1 Yorum

ISO 14001 2015 Madde 8-9-10 Soru Listesi

Soru listesi çıkarma çalışmalarımız devam ediyor. Bu kez ISO 14001 2015′ e biraz daha el atalım dedim.

Soru listelerini burada yayınlamaktan amacım sistem kurma ve yürütme çabasında olanlara standardın gerekliliklerini anlamalarında ışık tutmak ve iç denetimlerinde kullanabilmelerine yardımcı olmaktır.  Ondan dolayı sadece  standardın gereklerini ters yüz edip soru haline getirmediğime dikkat çekmek isterim.  İç denetimlerde ilgili alan/süreç/faaliyetlerde,  standart gerekliliklerinin tamamının  ve çevre yönetim sisteminin kendi gerekliliklerinin (ki onlar prosedür, talimat vb dokümanlar…) esas alınması gereğini anımsamakta yarar var. Yani sadece aşağıdaki ine benzer şekilde standarttan hazırlanmış soru listeleri ile yapılan bir iç denetim eksik kalacaktır.

Soruların belirlenmesinde bu kez yine sayın Nazan Yavuzel ile birlikte çalıştık.

1

2

3

4

5

6

7

8

 

Yönetim içinde yayınlandı | , , , , , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın